Yükseköğretimin Yeni Paradigması AYEP'e Görkemli Lansman

Altınbaş Üniversitesi’nin yükseköğretime yeni bir model getirmeyi amaçladığı “AYEP – Yeni Eğitim Paradigması”, Gayrettepe Yerleşkesinde düzenlenen geniş katılımlı bir lansman toplantısı ile tanıtıldı.

Gayrettepe Sosyal Bilimler Yerleşkesi 100. Yıl Konferans Salonu’nda gerçekleştirilen lansman etkinliğine Altınbaş Üniversitesi Mütevelli Heyet Başkanı İmam Altınbaş, Rektör Prof. Dr. Cemal İbiş, Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Ali Argun Karacabey, Mütevelli Heyet Başkan Danışmanı Ahmet Süngeriçlioğlu, Genel Sekreter Selçuk Uysaler, Yabancı Diller Yüksekokulu Müdürü Kevser Yılmaz ve Öğrenci Dekanı Dr. Öğr. Üyesi Duygu Kotan’ın yanı sıra akademik ve idari kadrodan çok sayıda davetli katıldı.

Açılışta konuşan Rektör Prof. Dr. Cemal İbiş, AYEP ile yükseköğrenime farklı bir bakış açısı getireceklerini belirterek, projede emeği geçenlere teşekkürlerini iletti. Proje ekibi de AYEP hakkında bilgilendirme sunumları gerçekleştirdi.

“Geleceğin mesleğini tahmin etmiyoruz, Geleceğin insanını tasarlıyoruz”

Lanmsan sonrası açıklamalarda bulunan AYEP projesinin mimarlarından Prof. Dr. Ali Argun Karacabey, AYEP’in çıkış noktasını şöyle anlattı:

“Bugün geleceğin mesleklerinin neler olacağını kesin olarak tahmin etmemiz mümkün değil. Belki bugün adını dahi bilmediğimiz meslekler ortaya çıkacak, bildiğimiz mesleklerin önemli bir bölümü ise dönüşecek. Bu nedenle bizim için asıl soru ‘Geleceğin mesleği ne olacak?’ değil, ‘Geleceğin insanı nasıl olmalı? AYEP, öğrencinin kendi disiplinindeki güçlü akademik eğitimini korurken bunun yanına farklı alanlarda yetkinlikler ekleyebilmesini sağlayan geçişken bir eğitim modeli sunuyor”.

Bir diploma, birden fazla yetkinlik

AYEP modelinde öğrenci, üniversiteye girdiği bölüm ne olursa olsun kendi alanındaki eğitimine devam ederken yapay zekâ çağında ihtiyaç duyacağı yeni yetkinlikleri sistematik biçimde kazanıyor. Modelin merkezinde beş yetkinlik patikası bulunuyor. 1. Veri ve Karar Analitiği: Veriyi okuyabilen, anlamlandırabilen ve karar süreçlerinde kullanabilen bireyler yetiştirilmesini amaçlıyor. 2. Yapay Zekâ Destekli Profesyonel: Yapay zekâyı yalnızca kullanan değil, kendi mesleki uzmanlığıyla birlikte etkili biçimde çalıştırabilen profesyoneller yetiştirilmesini ifade ediyor. 3. Proje ve Değişim Yönetimi:  Belirsizlik içinde proje geliştirebilen, ekipleri ve dönüşüm süreçlerini yönetebilen bireyleri öne çıkarıyor. 4. Toplum ve Yapay Zekâ: Teknolojinin insan, toplum, etik ve sosyal yapılar üzerindeki etkilerini anlayabilen profesyonelleri ifade ediyor. 5. İçgörü ve Yapay Zekâ: Bilgi ve veriden anlam üretebilen; araştırma, insan davranışı ve yapay zekâyı birlikte kullanarak içgörü geliştirebilen bireyler yetiştirilmesi hedefleniyor.

AYEP projesinde öğrenciler seçtikleri patika doğrultusunda ilerleyerek, kendi diplomalarının yanında o patikanın temsil ettiği yetkinliği belgeleyen bir sertifika ile mezun olacak. Böylece örneğin bir mühendis yalnızca mühendislik bilgisiyle, bir iletişimci yalnızca iletişim bilgisiyle ya da bir sağlık profesyoneli yalnızca kendi disiplininin sınırlarıyla mezun olmayacak. Öğrenci, temel uzmanlığının üzerine farklı yetkinlikler ekleyerek kendi profesyonel profilini oluşturabilecek.

Prof. Dr. Karacabey, modelin diplomanın alternatifi değil, onu güçlendiren bir yapı olduğunun altını çiziyor:

“Diploma öğrencinin temel uzmanlığını temsil etmeye devam edecek. Biz diplomanın değerini azaltmıyoruz; tam tersine, onun yanına yeni yetkinlikler ekliyoruz. Öğrencimizin kendi alanında güçlü olmasını ama yalnızca o alanın sınırlarıyla tanımlanmamasını istiyoruz.”

Rekabet avantajı artık tek bir uzmanlıktan gelmiyor

AYEP’in temelinde, geleceğin çalışma hayatında rekabet avantajının yalnızca “hangi bölümden mezun olunduğu” ile açıklanamayacağı düşüncesi bulunuyor.

Çünkü yapay zekâ çağında değer yaratan profesyonel; yalnızca bilgi sahibi olan değil, bilgiyi başka alanlarla ilişkilendirebilen, veriyi okuyabilen, yapay zekâyla birlikte çalışabilen, değişimi yönetebilen ve insanı anlayabilen kişi olacak. Bu nedenle AYEP, öğrencilere birbirinden bağımsız ek dersler sunmak yerine, üniversite yaşamları boyunca geliştirebilecekleri yeni yetkinlik katmanları oluşturuyor. Her yeni yetkinlik, öğrencinin mesleki kimliğine eklenen yeni bir “bilezik” niteliği taşıyor. Öğrenci mezun olduğunda yalnızca “Ne mezunusun?” sorusuna değil, “Ne yapabiliyorsun ve hangi alanları birbirine bağlayabiliyorsun?” sorusuna da güçlü bir yanıt verebiliyor.

Prof. Dr. Karacabey, gelecekte asıl farkın bu yetkinliklerin bir araya getirilebilmesinden doğacağını belirtiyor:

“Bir mühendis veriyi okuyabildiğinde, bir iletişimci yapay zekâyı mesleki uzmanlığıyla birleştirebildiğinde ya da bir sağlık profesyoneli proje ve değişim yönetimi yetkinliği kazandığında kendi alanından uzaklaşmış olmuyor; aksine kendi uzmanlığını daha güçlü ve daha rekabetçi hale getiriyor. AYEP ile öğrencilerimize tam olarak bu imkânı sunmak istiyoruz.”

“Geleceğin mesleği” değil, “geleceğin insanı”

AYEP’i benzer eğitim modellerinden ayıran en önemli noktalardan biri de geleceği belirli meslekleri tahmin ederek kurgulamaması. Altınbaş Üniversitesi bunun yerine başka bir sorudan hareket ediyor:

“Meslekler değişirse değişsin, gelecekte hangi özelliklere sahip insanlar değer yaratmaya devam edecek?”

AYEP’in “geleceğin insanı”; kendi alanında güçlü bir temele sahip, yapay zekâyı etkin kullanabilen, veriden anlam çıkarabilen, disiplinler arasında bağlantı kurabilen, değişime uyum sağlayabilen, proje geliştirebilen ve insanı teknolojinin merkezinde tutabilen bir mezun profili olarak tanımlanıyor.

Bu yaklaşım aynı zamanda üniversite eğitimini tek seferde tamamlanan kapalı bir süreç olmaktan çıkararak öğrencinin kendisini sürekli geliştirdiği dinamik bir yetkinlik mimarisine dönüştürüyor.

Prof. Dr. Karacabey, AYEP’in birkaç yeni ders ya da yapay zekâ uygulamasından ibaret olmadığını vurguluyor:

“Bu nedenle adına özellikle Yeni Eğitim Paradigması diyoruz. Mesele müfredata birkaç yapay zekâ dersi eklemek değil; öğrencinin üniversiteden nasıl bir insan olarak mezun olması gerektiğini yeniden düşünmek. Bilginin ve teknolojinin sürekli değiştiği bir dünyada, öğrencilerimize yalnızca bugünün bilgisini değil, yarının değişimine cevap verebilecek yetkinlikleri de kazandırmak zorundayız.”

Diploma son nokta değil, güçlü bir başlangıç

AYEP ile Altınbaş Üniversitesi diplomanın değerini azaltmak yerine onu yeni yetkinliklerle güçlendirmeyi hedefliyor. Öğrencinin bölümü ona temel uzmanlığını kazandırırken, AYEP patikaları bu uzmanlığın etrafına yeni beceri ve yetkinlik halkaları ekliyor.

Böylece üniversite eğitiminin sonunda ortaya yalnızca belirli bir mesleği yapmaya hazırlanmış bir mezun değil; mesleği dönüşse bile kendisini yeniden konumlandırabilecek bir insan çıkması hedefleniyor.

AYEP’in iddiası da tam olarak burada başlıyor: Geleceğin mesleklerini tahmin etmek yerine, geleceği şekillendirebilecek insanları yetiştirmek.